Юкланмоқда
Жаҳон адабиётининг энг улкан чўққиси ва рус халқининг виждони деб тан олинган Лев Николаевич Толстой 1828 йилда ўзининг машҳур Ясная Поляна қўрғонида, аслзодалар оиласида дунёга келган. У ёшлигиданоқ ўз олдига юксак маънавий талаблар қўйган ва умрининг охиригача ўзини тарбиялашдан тўхтамаган инсон эди. Унинг қалами остидан чиққан «Уруш ва тинчлик» роман-эпопеяси шунчаки асар эмас, балки бутун бошли ҳаёт қомусидир. Унда 500 дан ортиқ қаҳрамон иштирок этиб, ёзувчи ҳар бирининг тақдирини, уруш даҳшатларини ва тинчликнинг қадрини буюк маҳорат билан тасвирлаб берган. Яна бир шоҳ асари «Анна Каренина»да эса у инсон қалбидаги энг нозик туйғуларни, аёл фожиасини ва оилавий муносабатлар мураккаблигини очиб берди. Аммо Толстойнинг ҳаётидаги энг катта бурилиш унинг кексалик чоғида содир бўлди. Дунё тан олган ёзувчи, граф унвони ва катта бойликка эга бўлишига қарамай, бу нарсалардан воз кечишга қарор қилди. У оддий деҳқон кийимини кийиб, ер ҳайдади, камбағал болалар учун мактаб очди ва зўравонликка қарши ғояларни илгари сурди. Унинг бу қарашлари кейинчалик Маҳатма Ганди каби буюкларга ҳам таъсир ўтказди. Умрининг сўнгги кунларида у ўз уйидан қочиб кетди ва 1910 йилда Астапово темирйўл бекатида, оддий йўловчилар орасида вафот этди. Унинг ўлими бутун дунёни ларзага солган воқеа бўлди, чунки ўша куни дунё нафақат буюк ёзувчидан, балки буюк донишманддан айрилган эди.
